جستجو
مطالب
 
 
 
 
 
سبد خرید

 
آنالی
خواب، رویا و کابوس‌های کودکان
خواب، رویا و کابوس‌های کودکان
 
خواب، رویا و کابوس‌های کودکان١٣٩٤/٠٩/١٧

دقیقاً مشخص نیست که کودکان از چه سنی شروع به خواب دیدن می‌کنند، اما حتی کودکان نیز ممکن است درباره خواب دیدن حرف‌هایی بزنند. این خواب‌ها ممکن است رویاهای شیرین و یا کابوس‌های وحشتناک باشد.
در حالیکه هر کودکی ممکن است گهگاهی خواب‌هایی ترسناک و ناراحت کننده ببیند، به نظر می‌رسد که کابوس‌ها در سنین پیش از مدرسه که ترس از تاریکی هم معمول است، رخ می‌دهد. البته بچه‌های بزرگ‌تر و حتی بالغ هم کابوس می‌بینند.
هرچند کابوس‌ها به صورت کامل قابل پیشگیری نیست، اما والدین می‌توانند شرایطی برای یک استراحت شبانه راحت فراهم کنند. به این ترتیب هرگاه که کابوسی شروع شد، با اندکی نوازش و اطمینان دادن به فرزندان از طرف والدین، شرایط به حالت عادی باز می‌گردد.
کمک کردن به کودکان برای غلبه بر این ترس‌های معمول دوران کودکی، آنها را برای مواجهه با هر چیز ترسناکی در آینده نیز آماده‌تر می‌کند.
کابوس‌ها در چه زمانی رخ می‌دهند؟
همانند بسیاری از خواب‌ها و رویاها، کابوس‌ها نیز در مرحله‌ای از خواب رخ می‌دهند که مغز بسیار فعال است. در این هنگام تصاویری که مغز پردازش می‌کند، می‌تواند مانند احساسات واقعی به نظر برسد.
این بخش از خواب با حرکت سریع مردمک چشم‌ها نیز شناخته می‌شود و به مرحله REM معروف است. این حرکت سریع از زیر پلک‌های بسته کاملاً مشخص است. کابوس‌ها معمولاً در نیمه دوم خواب شبانه رخ می‌دهد که فاصله این حرکت‌ها (REM) بیشتر می‌شود.
وقتی بچه‌ها از خواب بیدار می‌شوند، این تصاویر هنوز تازه‌اند و شاید واقعی به نظر آیند. پس این امری طبیعی است که بترسند و یا ناراحت باشند و حتی والدین خود را برای کمک صدا کنند.
کودکان در سنین قبل از دبستان کم کم متوجه می‌شوند که این کابوس‌ها فقط خواب‌هایی غیر واقعی هستند که نمی‌توانند به آنها آسیب برسانند. البته فهمیدن این مطلب دلیل نمی‌شود که آنها نترسند و شما را صدا نکنند. حتی بچه‌های بزرگ‌تر هم ممکن است بعد از دیدن کابوس به شما و نوازشتان نیاز داشته باشند.
چه چیزی باعث دیدن کابوس می‌شود؟
هیچ کسی دقیقاً نمی‌داند که چه چیزی باعث کابوس می‌شود؟ به نظر می‌رسد که کابوس‌ها و رویاهای شیرین کودکانه هر دو از یک مسیر عبور می‌کنند.
کودکان درباره اتفاقات که با آن مواجه شده‌اند یا از آن نگرانند فکر می‌کنند که گاهی همین باعث این رویاها و یا کابوس‌ها می‌شود. خیلی وقت‌ها کابوس‌ها بدون هیچ دلیل مشخصی رخ می‌دهند. برخی اوقات هم کابوس‌ها بعد از یک استرس روحی اتفاق می‌افتد. حتی اتفاق‌هایی که باعث ناراحتی یک کودک شود، مانند ورود به یک مدرسه جدید، دعوا در خانواده، تولد یک فرزند جدید و ... هم می‌تواند سبب بروز کابوس شود.
در بعضی از کودکان - به خصوص آنهایی که قدرت تخیل قوی دارند - خواندن داستان‌های ترسناک و یا دیدن فیلم‌ها ترسناک قبل از خواب می‌تواند منجر به کابوس دیدن شبانه شود.
کودکان معمولاً تمام جزئیات خواب را به یاد ندارند، اما می‌توانند برخی از تصاویر و یا شخصیت‌ها را در ذهن خود نگه دارند. نوع کابوس‌ها نیز بستگی زیادی به سن کودکان دارد.
تشویق برای دیدن خواب‌های خوب
والدین نمی‌توانند از کابوس دیدن فرزندانشان جلوگیری کنند. اما می‌توان با آماده کردن شرایط برای یک خواب راحت شبانه، کودکان را به سمت دیدن خواب‌های شیرین سوق داد.
برای این کار باید مطمئن شوید که کودکان:
·        یک زمان معین خوابیدن و بیدار شدن داشته باشند.
·        یک روال خوب برای خوابیدن داشته باشند که آنها را برای یک استراحت خوب آماده کند. برای مثال دوش گرفتن و یا صحبت کردن با شما درباره اتفاق‌های خوب و یا لالایی شما برای آنها.
·        یک رخت خواب راحت و محلی آرام برای خواب و حتی اسباب‌بازی‌های مناسب و دلخواه و یا یک چراغ خواب ملایم همگی می‌توانند کمکی خوب برای یک خواب راحت باشند.
·        از داستان‌ها و فیلم‌های ترسناک قبل از خواب دوری کنید. مخصوصاً اگر آنها قبلاً تجربه کابوس دیدن داشته‌اند.
·        به آنها یاد دهید که کابوس‌ها واقعی نیستند و نمی‌توانند به آنها آسیب بزنند.
بعد از کابوس باید چه کار کرد؟
·        به کودکتان اطمینان دهید که شما در کنارش هستید. این کار باعث می‌شود که آنها احساس امنیت کنند.
·        آنچه اتفاق افتاده است را بگویید. شما می‌توانید به کودکتان بگویید که خواب بد دیده و الآن بیدار شده است. این کار به او این اطمینان را می‌دهد که کابوس‌ها در دنیای واقعی اتفاق نمی‌افتند.
·        به کودکتان نشان دهید که می‌دانید که او ترسیده و این مسئله بدی نیست. به او بگویید که همه خواب می‌ببینند که گاهی خوابشان ترسناک است.
·        خلاق باشید. برای کودکان در سنین پیش دبستانی و دبستانی می‌توانید نشان دهید که با هیولاهای وحشتناک می‌جنگید و آنها را از کنار فرزندتان دور می‌کنید؛ مثلاً با یک اسپری ضد هیولا! زیر تخت و داخل کمد را نگاه کنید تا او مطمئن شود که همه هیولاها رفته‌اند.
·        شنونده خوبی باشید. نیازی نیست که خیلی زیاد درباره کابوس صحبت کنید. فقط سعی کنید که کودکتان احساس اطمینان و امنیت یابد که به راحتی می‌تواند به تخت خواب خود بازگردد و بخوابد. اما صبح روز بعد شاید او بخواهد درباره کابوس خود صحبت کند و یا حتی آن را نقاشی کند. در روشنایی روز بسیاری از تصاویر ترسناک قدرت خود را از دست می‌دهند. بگذارید کودکتان از این کار لذت ببرد.
برای بسیاری از کودکان فقط هر از گاهی کابوس رخ می‌دهد و این مسئله مهمی نیست. این کابوس‌ها با مراقبت‌های معمول والدین از بین می‌رود. اما اگر کابوس‌ها اغلب کودکتان را درگیر می‌کند، باعث کم‌خوابی او می‌شود و یا با رفتارها و مشکلات دیگری برای او همراه است، با پزشک کودکتان مشورت کنید.